Tatimi mbi Vlerën e Shtuar (TVSh) është një nga tatimet më të rëndësishme në sistemin fiskal shqiptar. Çdo sipërmarrës duhet ta kuptojë mirë — kush është i detyruar ta paguajë, sa janë normat, si deklarohet dhe çfarë ndodh nëse nuk respektohen afatet. Në këtë udhëzues të plotë, do të shpjegojmë gjithçka rreth TVSh-së në Shqipëri për bizneset.
Qoftë Person Fizik, SHPK apo SHA, njohja e rregullave të TVSh-së ju ndihmon jo vetëm të shmangni gjobat, por edhe të optimizoni rrjedhën financiare të biznesit tuaj. Nëse ende nuk keni hapur biznesin, shikoni shërbimin tonë të regjistrimit të biznesit para se të thelloheni në çështjet e TVSh-së.
Çfarë është TVSh dhe si funksionon?
TVSh (Tatimi mbi Vlerën e Shtuar) është një tatim indirekt që aplikohet mbi vlerën e shtuar të mallrave dhe shërbimeve në çdo fazë të zinxhirit të prodhimit dhe shpërndarjes. Në thelb, biznesi mbledh TVSh-në nga klientët dhe e dërgon tek shteti, por ka të drejtë të zbritë TVSh-në e paguar për blerjet e veta.
Si funksionon praktikisht
- Ju blini mallra/shërbime nga furnitorët — paguani TVSh (TVSh e hyrjeve)
- Ju shisni mallra/shërbime klientëve — mblidhni TVSh (TVSh e daljeve)
- Në fund të periudhës, llogarisni: TVSh e daljeve – TVSh e hyrjeve = TVSh për t'u paguar
- Nëse TVSh e hyrjeve është më e lartë se TVSh e daljeve, keni kredit TVSh-je
Kjo mekanizëm bën që TVSh-ja të paguhet faktikisht nga konsumatori final, ndërsa biznesi vepron si mbledhës për shtetin.
Kush duhet të regjistrohet si tatimpagues TVSh?
Regjistrimi si tatimpagues TVSh në Shqipëri është:
I detyrueshëm kur:
- Xhiroja vjetore kalon 10,000,000 lekë (rreth 92,000 EUR)
- Aktiviteti përfshin import/eksport
- Biznesi ushtron aktivitet profesional të lirë me xhiro mbi pragun
Vullnetar kur:
- Xhiroja është nën 10 milionë lekë, por dëshironi të zbritni TVSh-në e hyrjeve
- Klientët tuaj janë kryesisht biznese (B2B) që kërkojnë fatura me TVSh
- Planifikoni investime të mëdha fillestare (pajisje, renovime) dhe dëshironi të rikuperoni TVSh-në
Regjistrimi vullnetar është një vendim strategjik që duhet marrë me këshillimin e kontabilistit. Ekipi ynë i kontabilitetit mund t'ju ndihmojë të vlerësoni nëse regjistrimi vullnetar ia vlen për biznesin tuaj.
Normat e TVSh-së në Shqipëri
Shqipëria aplikon tri norma të TVSh-së:
| Norma | Aplikohet për |
|---|---|
| 20% | Norma standarde — aplikohet për shumicën e mallrave dhe shërbimeve |
| 6% | Norma e reduktuar — shërbime akomodimi, agrobiznes, reklamë nga media, etj. |
| 0% | Eksporte, transport ndërkombëtar, furnizime për zona të lira |
Furnizime të përjashtuara nga TVSh
Disa aktivitete janë të përjashtuara plotësisht nga TVSh (nuk aplikohet asnjë normë):
- shërbime financiare dhe bankare
- shërbime arsimore
- shërbime shëndetësore
- qiraja e banesave
- shërbime postare publike
Bizneset që kryejnë vetëm furnizime të përjashtuara nuk kanë të drejtë të zbritin TVSh-në e hyrjeve.
Si deklarohet TVSh-ja
Deklarimi i TVSh-së bëhet nëpërmjet sistemit elektronik të Drejtorisë së Përgjithshme të Tatimeve. Ja procesi hap pas hapi:
Periudha e deklarimit
- Mujor — për biznese me xhiro mbi 8 milionë lekë/vit
- Tremujor — për biznese me xhiro nën 8 milionë lekë/vit
Afati i deklarimit dhe pagesës
Deklarata e TVSh-së duhet dorëzuar brenda datës 14 të muajit pasardhës të periudhës tatimore. Pagesa duhet bërë brenda të njëjtit afat.
Për shembull, TVSh-ja e muajit janar duhet deklaruar dhe paguar deri më 14 shkurt.
Hapat e deklarimit
- Hyni në portalin e-Filing të administratës tatimore
- Plotësoni librin e blerjeve (TVSh e hyrjeve)
- Plotësoni librin e shitjeve (TVSh e daljeve)
- Sistemi llogarit automatikisht TVSh-në neto
- Dorëzoni deklaratën elektronikisht
- Kryeni pagesën nëpërmjet bankës ose e-banking
Zbritja e TVSh-së së hyrjeve
Një nga avantazhet kryesore të regjistrimit si tatimpagues TVSh është e drejta për të zbritur TVSh-në e paguar mbi blerjet e biznesit. Kjo përfshin:
- mallrat e blera për rishitje
- lëndët e para për prodhim
- shërbimet profesionale (kontabilist, avokat, etj.)
- qiranë e zyrave dhe magazinave
- pajisjet dhe makineritë
- shpenzimet e transportit
Për të pasur të drejtën e zbritjes, duhet të keni faturë tatimore të rregullt me TVSh të specifikuar qartë. Faturat duhet të jenë të fiskalizuara dhe në përputhje me ligjin.
💡 Këshillë nga ekspertët
Ruani çdo faturë blerje — edhe ato të vogla. Shumë biznese humbasin mundësinë e zbritjes së TVSh-së thjesht sepse nuk kanë fatura të rregullta. Organizoni faturat mujore në dosje fizike ose dixhitale dhe dorëzojini kontabilistit brenda javës së parë të muajit pasardhës.
Penalitetet për mosdeklarim dhe mospagesë
Administrata tatimore shqiptare është e rreptë me penalitetet e TVSh-së. Ja çfarë rrezikoni:
Gjobat kryesore
- Mosdeklarim në afat: gjobë 10,000 lekë për çdo periudhë të padeklaruar
- Deklarim i pasaktë: gjobë deri në 100% të diferencës së tatimit
- Mospagesë në afat: interes 0.06% për çdo ditë vonese
- Mosfiskalizim i faturave: gjobë 500,000–1,000,000 lekë
- Moslëshim kuponi tatimor: gjobë 50,000 lekë herën e parë, 100,000 lekë herën e dytë
Pasojat e rënda
- Bllokimi i llogarive bankare
- Mbyllja e përkohshme e biznesit
- Procedura ekzekutimi mbi pasurinë
- Referim penal për evazion fiskal (në raste të rënda)
Për të shmangur këto situata, është thelbësore të keni kontabilist profesional që menaxhon deklarimet tuaja në afat. Ekipi ynë në Albania Ekonomist garanton dorëzimin para afatit të çdo deklarate.
Gabimet më të zakonshme me TVSh-në
Nga përvoja jonë me qindra biznese, këto janë gabimet që ndodhin më shpesh:
- Mosregjistrimi në kohë — kur xhiroja kalon pragun dhe biznesi nuk regjistrohet, gjobat janë retroaktive
- Zbritja e TVSh-së pa faturë të rregullt — faturat e paplotësuara ose jo të fiskalizuara nuk pranohen
- Përfshirja e shpenzimeve personale — TVSh e makinës personale apo ushqimit nuk zbritet
- Gabime në librat e blerjeve/shitjeve — mospërputhje mes faturave dhe deklaratës
- Vonesa në pagesë — edhe 1 ditë vonese gjeneron interes
Rimbursimi i TVSh-së
Nëse në një periudhë të caktuar TVSh e hyrjeve tejkalon TVSh-në e daljeve, biznesi krijon kredit TVSh-je. Ky kredit mund të:
- Kompensohet automatikisht në periudhën pasardhëse
- Kërkohet rimbursim pas 3 muajve radhazi me kredit
- Kompensohet me detyrime të tjera tatimore
Procesi i rimbursimit mund të zgjasë 30–60 ditë dhe zakonisht kërkon kontroll tatimor. Pasja e kontabilitetit në rregull e lehtëson shumë këtë proces.
Përfundim
TVSh në Shqipëri është një tatim kompleks por i menaxhueshëm kur keni njohuritë dhe mbështetjen e duhur profesionale. Kuptimi i normave, respektimi i afateve dhe mbajtja e faturave në rregull janë tre shtyllat e menaxhimit të suksesshëm të TVSh-së.
Nëse keni pyetje rreth TVSh-së ose dëshironi ndihme me deklarimet, ekipi ynë në Albania Ekonomist është gati t'ju asistojë me konsulencë profesionale.
Pyetje të Shpeshta (FAQ)
Kur xhiroja vjetore kalon 10 milionë lekë, regjistrimi është i detyrueshëm brenda 15 ditëve. Mund të regjistroheni edhe vullnetarisht nëse xhiroja është më e ulët por dëshironi të zbritni TVSh-në e hyrjeve.
Norma standarde është 20%. Ka edhe normë të reduktuar prej 6% për shërbime akomodimi, agrobiznes dhe disa sektorë të tjerë. Eksportet tatimohen me 0%.
Gjoba për mosdeklarim është 10,000 lekë për çdo periudhë. Për mospagesë, interesi është 0.06% në ditë. Në raste të rënda mund të ndodhë bllokimi i llogarive bankare.
Po, nëse jeni i regjistruar si tatimpagues TVSh. Keni të drejtë të zbritni TVSh-në e paguar mbi blerjet që lidhen drejtpërdrejt me aktivitetin e biznesit. Duhet të keni fatura tatimore të rregullta.
Keni nevojë për ndihmë me TVSh-në?
Kontabilistët tanë menaxhojnë deklarimet tuaja — pa vonesa, pa gjoba, pa stres.